पश्चिम आशियामध्ये सुरू असलेल्या युद्धाचा काश्मीरच्या पर्यटन उद्योगावर परिणाम होत आहे. महागडी विमान तिकिटे आणि स्वयंपाकाच्या गॅसच्या तुटवड्यामुळे हॉटेल्स आणि रेस्टॉरंट्स बंद होण्याच्या मार्गावर आहेत. आधी एलपीजी गॅसच्या तुटवड्यामुळे चिंता निर्माण झाली होती, आणि आता एटीएफ (विमान इंधन) आणि विमान तिकिटांच्या वाढत्या किमती या समस्यांमध्ये आणखी भर घालत आहेत.
गतवर्षी पहलगाममध्ये पर्यटकांवर झालेल्या भ्याड दहशतवादी हल्ल्यापासून आव्हानांना तोंड देत असलेल्या काश्मीरच्या आतिथ्य क्षेत्रावर, पश्चिम आशियातील वाढत्या संघर्षामुळे आणखी दबाव येत आहे. यामुळे आता बुकिंग रद्द होऊ लागलेत अशी माहिती आयएएनएस कडून देण्यात आली आहे. पहलगाम दहशतवादी हल्ल्यानंतर, २०२५ मध्ये गेल्या चार वर्षांतील सर्वात कमी, म्हणजेच ११,१६,००० पर्यटकांची नोंद झाली. या वर्षी, वसंत ऋतूमध्ये पर्यटकांची संख्या १० लाखांपर्यंत पोहोचण्याचा अंदाज होता.
मार्च-एप्रिल २०२५ मध्ये ट्युलिप गार्डनला ८ लाख २५ हजार पर्यटकांनी भेट दिली होती. तर यावर्षी ट्युलिप गार्डन उघडल्यानंतर पहिल्या १७ दिवसांत २ लाख पेक्षा कमी पर्यटक आले आहेत. १६ मार्च रोजी लोकांसाठी उघडलेल्या या बागेला गेल्या वर्षी याच कालावधीत ४ लाख ५० हजाराहून अधिक पर्यटकांनी भेट दिली होती. टूर ऑपरेटर्सच्या मते, सध्याच्या परिस्थितीमुळे अनेक लोक प्रवास करण्यास कचरत असल्याने मार्चमधील सुमारे ३० टक्के बुकिंग रद्द झाली आहेत. सर्वत्र पसरलेली चिंता आणि अनिश्चितता लोकांना त्यांच्या प्रवासाच्या योजना पुढे ढकलण्यास भाग पाडत असताना, वाढत्या स्वयंपाकाच्या इंधनाच्या किमतींनी परिस्थिती आणखीनच बिकट केली आहे.
देशातील इतर राज्यांप्रमाणेच, जम्मू आणि काश्मीरमधील हॉटेल्स आणि रेस्टॉरंट्स कमी पर्यटक संख्येमुळे आणि व्यावसायिक स्वयंपाकाच्या गॅसच्या तुटवड्यामुळे आपले कामकाज मर्यादित करण्याचा विचार करत आहेत. सुमारे १,२०० हॉटेल्स आणि रेस्टॉरंट्सचे प्रतिनिधित्व करणाऱ्या काश्मीर हॉटेल अँड रेस्टॉरंट ओनर्स असोसिएशनचा दावा आहे की, सध्या हॉटेल्समध्ये केवळ १५ टक्के ऑक्युपन्सी आहे. स्वयंपाकाच्या गॅसचा पुरवठा संपल्यास, परिस्थिती आणखी बिघडू शकते, ज्यामुळे अनेक रेस्टॉरंट्सना बंद करण्यास भाग पडेल.
याशिवाय, श्रीनगर आंतरराष्ट्रीय विमानतळावरील धावपट्टीचा विस्तार आणि दुरुस्तीची वेळ एक मोठा धक्का ठरत आहे. भारतीय विमानतळ प्राधिकरणाने (एएआय) ६ एप्रिल ते ३१ जुलै या कालावधीसाठी दुरुस्तीचे वेळापत्रक जाहीर करणे अपेक्षित होते. या वेळापत्रकानुसार, विमानतळावरून केवळ सायंकाळी ५ वाजेपर्यंतच विमानांची वाहतूक होऊ शकणार होती. मात्र, एएआयने ३१ मार्चपासून हे नवीन वेळापत्रक लागू केले, ज्यामुळे अनेक उड्डाणे रद्द झाली किंवा त्यांचे वेळापत्रक बदलण्यात आले.
यामुळे अनेकांनी आपली तिकिटे रद्द केली, तर काहींनी आपल्या उड्डाणांचे वेळापत्रक बदलले. एकूणच, या घटकांमुळे श्रीनगर-दिल्ली आणि इतर सर्व मार्गांवरील तिकिटांचे दर दुप्पट झाले आहेत. हाच कल कायम राहिल्यास, भविष्यात पर्यटन क्षेत्राला मोठे नुकसान सोसावे लागू शकते.
