>> पराग पोतदार
ज्या देशात उच्च शिक्षण हे अनेकांचे स्वप्न आहे, तिथे प्राध्यापक पार्थिवन हे एक उत्तुंग प्रेरणास्थान ठरतात. ते केवळ पदव्या गोळा करत नाहीत, तर एका वचनाचा सन्मान करत शिकण्याचा आनंद साजरा करत आहेत. जाणून घेऊया अखंड विद्यार्जनाचा ध्यास घेतलेल्या प्राध्यापक पार्थिवन यांच्याविषयी…
आपल्यापैकी बहुतेकांसाठी, ‘अंतिम परीक्षा’ म्हणजे प्रवासाचा शेवट, सुटकेचा श्वास आणि नवीन जीवनाची सुरुवात दर्शवतो, पण चेन्नईतील एका उल्लेखनीय व्यक्तीसाठी, शिक्षण हे एक गंतव्यस्थान नाही तर एक आयुष्यभराचा प्रवास आहे. त्यांचे नाव प्रोफेसर डॉ. व्ही.एन. पार्थिवन आहे, ज्यांना प्रेमाने ‘पदव्यांचे भांडार’ आणि ‘ज्ञानाचा चालता बोलता विश्वकोश’ म्हणून ओळखले जाते.
एका परीक्षेत व्ही. एन. पार्थिवन काठावर पास झाले. त्यांच्या गुणपत्रिकेवरील गुण पाहून त्यांची आई दुःखी झाली. हा क्षण त्यांच्या आयुष्याचा टर्निंग पॉईंट ठरला. आईला दिलेल्या वचनासाठी चार दशके विद्यार्जनाचा ध्यास कायम ठेवत प्रोफेसर डॉ. व्ही. एन. पार्थिवन यांनी तब्बल 150 हून अधिक पदव्या मिळविल्या आहेत. त्यामुळेच त्यांना ‘डिग्रींचं चालतं-बोलतं संग्रहालय’ म्हटलं जातं. हे यश संपादन केल्यानंतर आता 200 पदव्यांचा टप्पा ओलांडणे हे त्यांचे ध्येय बनले आहे.
12 एम. फिल., चार पीएच. डी
1981 पासून त्यांनी एकामागोमाग एक परीक्षा देण्यास सुरुवात केली. एका परीक्षेत उत्कृष्ट कामगिरी करण्याचे ध्येय म्हणून सुरू झालेले शिक्षण ज्ञानाच्या अतृप्त तहानेमध्ये रूपांतरित झाले. त्यांच्याकडे अर्थशास्त्र, लोकप्रशासन, राज्यशास्त्र आणि कायदा यांसारख्या विषयांमध्ये अनेक पदव्युत्तर पदव्या आहेत. त्यांच्याकडे 12 एम.फिल. पदव्या आहेत आणि ते चौथी पीएच.डी. करत आहेत. प्राध्यापक पार्थिवन त्यांच्या पगाराची 90टक्के रक्कम शिक्षणावर खर्च करतात. यामध्ये विद्यापीठ शुल्क, पुस्तके आणि अभ्यास साहित्य समाविष्ट आहे. त्यामुळे त्यांना प्रेमाने ‘डिग्रींचं चालतं-बोलतं संग्रहालय’देखील म्हटले जाते.
फावल्या वेळेतील प्रत्येक मिनिट अभ्यासासाठी समर्पित असलेल्या प्राध्यापक पार्थिवन यांचा दिवस पहाटे सुरू होऊन रात्री उशिरापर्यंत अनेक संस्थांमध्ये शिकविण्यात जातो. व्याख्यानांमधील प्रत्येक मोकळा मिनिट त्यांच्या स्वतच्या अभ्यासासाठी समर्पित असतो. इतर जण आराम करू शकतात, पण त्यांचे अध्ययन सुरू असते.
‘आपल्या शैक्षणिक ध्यासाविषयी बोलताना पार्थिवन म्हणतात की, निर्बंध आपण स्वतहून आपल्या मनावर लादत असतो. जेव्हा तुम्ही कोणत्याही गोष्टीसाठी प्रेरित असता तेव्हा तुम्ही काय साध्य करू शकता याला मर्यादा नसतात. आजही आपला शिक्षणाचा प्रवास संपलेला नाही.’ भारतासारख्या देशात उच्च शिक्षण हे अनेकांसाठी एक स्वप्न असते. तिथे प्राध्यापक पार्थिवन तरुणाईसह सर्वांसाठीच प्रेरणास्थान बनले आहेत.
एक वचन, ज्याने त्यांचे जीवन बदलले
प्राध्यापक पार्थिवन सांगतात की, त्यांचा असाधारण प्रवास त्यांच्या आईला दिलेल्या वचनाने सुरू झाला. पहिली पदवी जेमतेम उत्तीर्ण झाल्यानंतर आणि मिळालेल्या कमी गुणांनी आईला निराश केल्यानंतर, तो क्षण त्यांच्या आयुष्यातील एक महत्त्वाचा टप्पा ठरला. त्यांनी केवळ उत्तीर्ण होण्याचाच नव्हे, तर उत्कृष्ट कामगिरी करण्याचा निर्णय घेतला आणि एक दिवस त्यांच्या आईला अभिमान वाटेल अशी प्रतिज्ञा केली.
प्राध्यापक पार्थिवन त्यांच्या सर्व अभ्यासाचा खर्च स्वत करतात, त्यांच्या पगाराच्या जवळपास 90 टक्के भाग शिक्षणासाठी समर्पित करतात, ज्यामध्ये विद्यापीठाची फी, पुस्तके आणि अभ्यास साहित्य यांचा समावेश आहे. ते सांगतात की, 150 पेक्षा जास्त पदव्या मिळवल्यानंतरही त्याचा प्रवास संपलेला नाही. त्याचे पुढील ध्येय 200 पेक्षा जास्त पदवी साध्य करणे हा आहे.
प्रा. पार्थिवन यांची कहाणी ही पुरावा आहे की, शिकण्याला वयाची मर्यादा नसते आणि शिक्षण हा आयुष्यभराचा सर्वात सुंदर प्रवास बनतो. त्यांची ही प्रेरणादायी कहाणी दर्शवते की शिक्षणाची ओढ आणि वचनबद्धता तुमच्या शैक्षणिक यशाला चालना देऊ शकते आणि सर्व विद्यार्थ्यांना प्रेरणा देऊ शकते.
