टॅरिफ आणि आखाती देशातील तणावामुळे सध्या अमेरिका आणि डोनाल्ड ट्रम्प चर्चेत आहेत. आता अमेरिकेने एक गौप्यस्फोट केल्याने जगभरात खळबळ उडाली आहे. अमेरिकेने दावा केला आहे की चीनने २०२० मध्ये गुप्त अणुचाचणी केली. ही कथित चाचणी अशा वेळी झाली जेव्हा हिंदुस्थान आणि चीनमध्ये गलवान खोऱ्यात हिंसक संघर्ष झाला होता. त्यावेळी सर्व जग कोरोनाशी सामना करत होते. त्यावळी चीनने अण्वस्त्रचाचणी केल्याचा दावा अमेरिकेने केला आहे.
अमेरिकेचे परराष्ट्र मंत्री थॉमस डीनानो यांनी जिनेव्हा येथे संयुक्त राष्ट्रांच्या निःशस्त्रीकरण परिषदेदरम्यान हा आरोप केला. महत्त्वाचे म्हणजे, हा दावा अशा वेळी करण्यात आला आहे जेव्हा अमेरिका आणि रशियामधील शेवटचा अण्वस्त्र करार 5 फेब्रुवारी रोजी संपला आहे. डीनानो यांनी सोशल मीडियावर पोस्ट केले की अमेरिकेकडे गुप्त माहिती आहे की चीनने 2020 मध्ये गुप्त अणुचाचणी केली. एका अमेरिकन अधिकाऱ्याच्या मते चीनने २२ जून २०२० रोजी अशीच एक चाचणी केली.
गलवान खोऱ्यात हिंदुस्थान आणि चीनमधील हिंसक संघर्षाच्या फक्त सात दिवसांनी ही चाचणी करण्यात आली आहे. चीनने ही कथित अणुचाचणी भारतीय सीमेजवळील शिनजियांग प्रदेशातील लोप नूर साइटवर केली असावी. एका अमेरिकन अधिकाऱ्याच्या मते, चीनने डीकपलिंग नावाची तंत्रे वापरली. यामध्ये मोठ्या भूगर्भातील पोकळीत स्फोट घडवून आणण्यात येतो. त्यामुळे त्याचे धक्के जाणवत नाही आणि चाचणी घेतल्याचे समजत नाही. डिनानो म्हणाले की अमेरिकन सरकारला माहिती आहे की चीनने अणुचाचण्या केल्या आहेत, ज्यामध्ये शेकडो टन उत्पादन असलेल्या चाचण्यांची तयारी समाविष्ट आहे. जगापासून आपल्या क्रियाकलाप लपविण्यासाठी चीनने डीकपलिंगचा वापर केला. २२ जून २०२० रोजी चीनने अशीच अणुचाचणी केली.
अमेरिकेने या अणुचाचणीचा थेट संबंध हिंदुस्थान-चीन सीमा वादाशी जोडलेला नसला तरी, त्याची वेळ अत्यंत संवेदनशील मानली जाते. त्यावेळी प्रत्यक्ष नियंत्रण रेषेवर (LAC) प्रचंड लष्करी तैनाती आणि आक्रमक कारवाया सुरू होत्या. दोन अणुसंपन्न देशांमधील संघर्षामुळे प्रादेशिक स्थिरतेबद्दल गंभीर प्रश्न निर्माण झाले. काही भू-राजकीय तज्ञांचा असाही विश्वास आहे की जर चीनने खरोखरच अशी चाचणी केली असती तर महिन्यांपासून तयारी सुरू झाली असती. या संदर्भात, जागतिक लक्ष वेधून घेतलेल्या गलवान घटनेने चीनसाठी ढाल म्हणून काम केले, त्यामुळे जगाचे लक्ष वेधून न घेता त्यांना अणुचाचणी करता आली.
चीनला हे सर्व गुप्तपणे करावे लागले कारण तो अणुचाचण्यांना प्रतिबंधित करणाऱ्या व्यापक अणुचाचणी बंदी करारावर (CTBT) स्वाक्षरी करणारा देश आहे. तथापि, चीन किंवा अमेरिकेने अद्याप या कराराला मान्यता दिलेली नाही. अमेरिकेला चीनच्या वेगाने वाढणाऱ्या अणुशस्त्राबद्दल फार पूर्वीपासून चिंता आहे. चीनकडे अंदाजे 600 अणुशस्त्रे असल्याचे मानले जाते. गेल्या नोव्हेंबरमध्ये राष्ट्राध्यक्ष ट्रम्प यांनी दावा केला होता की चीन आणि पाकिस्तान अणुचाचण्या करत आहेत आणि या आधारावर त्यांनी अमेरिकन सैन्याला आणखी एका चाचणीसाठी तयारी करण्याचे आदेश दिले होते. ट्रम्प यांनी एका मुलाखतीत सांगितले होते की रशिया चाचण्या करत आहे आणि चीन देखील चाचण्या करत आहे, परंतु ते यावर चर्चा करत नाहीत. अणुऊर्जा स्पर्धा रोखणाऱ्या कराराची मुदत संपल्याने जागतिक शस्त्रास्त्र स्पर्धा सुरू होण्याची भीती निर्माण झाली आहे.
चीनचे राजदूत शेन जियान यांनी डायनामोच्या आरोपांबाबत म्हणाले की, चीनने नेहमीच अणुऊर्जा मुद्द्यांवर जबाबदार भूमिका स्वीकारली आहे. अमेरिका चिनी अणुऊर्जेबाबत सतत अतिशयोक्ती करत आहे. चीन अशा खोट्या कथांना तीव्र विरोध करतो. शस्त्रास्त्रांच्या शर्यतीला खतपाणी घालण्यात अमेरिकाच खरा दोषी आहे.
