
पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या हस्ते पहिली स्वदेशी विमानवाहू युद्धनौका आयएनएस विक्रांत (INS Vikrant) नौदलात दाखल करण्यात आली. पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या हस्ते नौदलाच्या नव्या बोधचिन्हाचे अनावरण करण्यात आले. नौसेनेचे हे नवे बोधचिन्ह छत्रपती शिवाजी महाराजांच्या राजमुद्रेपासून प्रेरणा घेत साकारण्यात आले आहे. मराठी माणसासाठी आणखी एक अभिमानाची गोष्ट म्हणजे या युद्ध नौकेचे पहिले कमांडिंग ऑफिसर होण्याचा मान मराठमोळे अधिकारी कमोडोर विद्याधर हारके (Vidyadhar Harke) यांना मिळाला आहे. हारके हे मूळचे नगर जिल्ह्यातील रहिवासी आहेत.
विद्याधर हारके यांचे मूळ गाव नगरजवळील भिंगार आहे. येथेच त्यांचे बालपण गेले. वडिलांचे निधन झाल्यानंतर ते पुण्यात स्थायिक झाले. आता त्यांना आयएनएस विक्रांतचे सारथ्य करण्याचा मान मिळाला आहे. आयएनएस विक्रांतची धुरा हाती घेण्याच्या आधी हारके हे ईस्टर्न फ्लीटचे फ्लीट ऑपरेशन्स ऑफिसर होते.
नवे बोधचिन्ह
नौदलाच्या नव्या बोधचिन्ह्यात सेंट जॉर्ज क्रॉस हटवण्यात आला आहे. आता चिन्ह्याच्या डाव्या बाजूला तिरंगा आहे. त्याच्याबाजूला निळ्या रंगावर सोनेरी अशोक चिन्ह आहे. त्याखाली ‘सत्यमेव जयते’ लिहिले आहे. छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या राजमुद्रेच्या प्रतिकावर अशोक चिन्ह आहे. त्याखाली देवनागरी भाषेत ‘शं नो वरुणः’ हे नौदलाचे बोधवाक्य अधोरेखीत करण्यात आले आहे. हे बोधचिन्ह छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या राजमुद्रेपासून प्रेरणा घेत साकारण्यात आले आहे.
Glimpses from the special programme to mark the commissioning of INS Vikrant. pic.twitter.com/bk0vsLk6QM
— Narendra Modi (@narendramodi) September 2, 2022
गुलामीचे प्रतीक असलेला क्रॉस हटवला
आधीच्या नौदलाच्या बोधचिन्ह सफेद रंगाचे असून त्यावर लाल रंगात क्रॉस ऑफ सेंट जॉर्ज होता आणि डाव्या बाजूला तिरंगा होता. गुलामीचे प्रतीक असलेला हा क्रॉस आता बोधचिन्ह्यातून हटवण्यात आला आहे. स्वातंत्र्यानंतरही नौदलाच्या बोधचिन्हावर क्रॉसच्या रुपाने ब्रिटिश काळाची झलक दिसत होती. आता नव्या बोधचिन्ह्यातून तो क्रॉस हटवण्यात आला आहे. याआधी स्वातंत्र्यानंतर 1947, 1950,2001, 2004, 2014 मध्ये बोधचिन्ह्यात काही बदल करण्यात आले होते. मात्र, त्यावर रेड क्रॉस कायम होता. आता नव्या बोधचिन्ह्यात तोही हटवण्यात आला असून छत्रपती शिवाजी महाराजांच्या राजमुद्रेची झलक या बोधचिन्ह्यावर आहे.





























































