लॉकडाऊन कालावधीत घरबसल्या तुम्ही काय कराल?

755

>>  डॉ. तुषार राणे

कोरोना विषाणूच्या संसर्गाला अटकाव करण्यासाठी पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी 21 दिवसांकरिता लॉकडाऊन जाहीर केला आहे. कोरोना हे एका विषाणू समूहाचे नाव आहे. जागतिक आरोग्य संघटनेने या आजारास कोविड-19 असे नाव दिले आहे. वर्ल्ड हेल्थ ऑर्गनायझेशननं कोरोनाला जागतिक आरोग्य संकट घोषित केलं आहे. कोरोनाच्या या विषाणूचं शास्त्रीय नाव आहे Sars Cov-2. शरीरात प्रवेश केल्यावर हा विषाणू शरीरात चिकटून बसतो. श्वास घ्यायला त्रास होऊ लागतो. हा विषाणू सर्वांत आधी घशाच्या आसपासच्या पेशींना लक्ष्य करतो. त्यानंतर श्वसननलिका आणि फुफ्फुसांवर हल्ला चढवतो. श्वसननलिका आणि फुफ्फुसांमध्ये कोरोना विषाणूंच्या संख्येत वाढ होते. या ठिकाणी तयार झालेले नवीन कोरोना विषाणू इतर पेशींवर हल्ला करतात.  कोरोना या विषाणुचा एक प्रकार म्हणजे सार्स. सार्स प्रकारातील कोरोना विषाणु अत्यंत घातक मानला जातो.

आपल्याला लॉकडाऊन बद्दल या गोष्टी माहित आहेत काय?

कोरोना व्हायरसने हिंदुस्थानात शिरकाव केल्यानंतर त्याची झपाट्याने होणारी लागण पाहता भविष्यातील धोके टाळण्यासाठी, प्रसार रोखण्यासाठी केंद्र व राज्य अधिकारी सर्वतोपरी प्रयत्न करत असल्याचे दिसून येते. सार्वजनिक वावर बंद करून जो ज्या ठिकाणी आहे त्याच ठिकाणी थांबणे म्हणजेच लॉकडाऊन. यामध्ये जीवनावश्यक वस्तू, अत्यावश्यक सेवा मात्र सुरु ठेवण्यात येतात. संसर्ग मर्यादित ठेवण्यास या लॉकडाऊनचा पर्याय अवलंबविण्यात आला आहे. लॉकडाऊन ही एक आपत्कालीन व्यवस्था आहे जी नागरिकांना सुरक्षित ठेवण्यासाठी तसेच संक्रमण रोखण्यासाठी राबविली जाते. घरात राहिल्याशिवाय कोरोनाचा प्रसार थांबविणे शक्य होणार नाही याकरिता हा लॉकडाऊनचा कालावधी अतिशय महत्त्वाचा असतो.

लॉकडाऊन दरम्यान या गोष्टी नक्की करा

दिनचर्या आखा आणि त्यानुसार कामाला लागा :  नियोजित वेळापत्रकांनुसार ठरलेली काम करण्याला प्राधान्य द्या. आपल्या खाण्याच्या सवयी आणि झोपेच्या वेळांचे पालन करा. घरी व्यायाम करणे मात्र विसरू नका, कारण हे आपल्या शारीरिक आणि मानसिक रोग्यासाठी  नक्कीच फायदेशीर ठरू शकते.

मानसिक आरोग्याकडे लक्ष द्या : कोरोनाव्हायरसच्या संक्रमणाबाबत काळजी करू नका तसेच या आजाराला घाबरून जाऊ नका. या आजाराला घाबरण्यापेक्षा सर्व संरक्षणात्मक उपायांचे अवलंब करा. मन शांत राखण्याचा प्रयत्न करा. ध्यान किंवा योगाचा आधार घेऊन मानसिक आरोग्य जपा. मानसिकरित्या खचून जाऊ नका तसेच त्याकरिता व्यसनांच्या आहारी जाणे टाळा.

सतत त्याच विषयावर माहिती गोळा करत बसू नका : आपण बातम्या कधी पहाल याबद्दल वेळापत्रक सेट करा. या बातम्यांमध्ये त स्वत: ला पूर्णपणे गुंतवून घेऊ नका, कारण हा आपल्यासाठी चिंतेचा विषय असू शकते. विश्वासार्ह स्त्रोतांची नक्कीच मदत घ्या. मात्र अफवांकडे दुर्लक्ष करा. आपल्या स्वसंरक्षणावर भर द्या. अनियंत्रित सोशल मीडिया फीड्स पाहणे टाळा. आपल्या कुटुंबीएयांना कोरोनाव्हायरसबद्दल माहिती द्या आणि त्यांना संरक्षणाच्या विविध उपायांबद्दल माहिती द्या. त्यांना सोशल मीडियापेक्षा विश्वसनीय स्त्रोतांकडून माहिती मिळविण्यासाठी प्रोत्साहित करा.

रोगप्रतिकार शक्ती बळकट करा: घरी राहत असताना संतुलित आहारावर भर द्या. आरोग्याला घातक असलेल्या पदार्थांचे सेवन टाळा. हिरव्या पालेभाज्या,  शेंगदाणे, सुकामेवा, ताजी फळ आणि भाज्या विशेषतः व्हिटॅमिन सी चे प्रमाण अधिक असणार्‍या पदार्थांचे सेवन करा.

सर्दी किंवा खोकला असणार्‍या व्यक्तींपासून दुर रहा. गरज असल्यास सोशल डिस्टंसिंग पाळत व्यवहार करा.

स्वयंपाक करण्यापूर्वी, खाण्यापूर्वी तसेच वॉशरूमचा वापर करण्यापूर्वी हात नक्कीच धुवा. खोकताना, शिंकताना तोंडासमोर रुमाल धरा.

सोशल डिस्टंसिंगचे पालन करा. घराबाहेर पडू नका आणि कुटुंबातील सर्व सदस्यांची काळजी घेत त्यांच्या समवेत आनंदाचे क्षण व्यतीत करण्याचा प्रयत्न करा

दरवाजाची कडी, डोअर बेल, रिमोट कंट्रोल आणि लॅपटॉप, मोबाईल फोन सारख्या वारंवार स्पर्श केलेल्या पृष्ठभागावर स्वच्छ करा. आपल्याकडे घरात वृद्ध किंवा लहान मुल असल्यास हे विशेषतः महत्वाचे आहे. साफसफाई करताना आपण आपली नेहमीची घरगुती उत्पादने, जसे की डिटर्जंट्स आणि ब्लीच वापरले पाहिजेत. कारण पृष्ठभागावरील विषाणूपासून मुक्त होण्यास ही फार प्रभावी असेल. तसेच आपले घर आणि शौचालय वेळोवेळी स्वच्छ करा.

लेखक इंटरनल मेडिसिन एक्स्पर्ट असून मुंबईच्या अपोलो स्पेक्ट्रा रुग्णालयात कार्यरत आहेत.

आपली प्रतिक्रिया द्या