आर्टिफिशिअल इंटेलिजन्स (AI) हे आता केवळ भविष्यातील संकट नसून, ते प्रत्यक्षात आले आहे. ‘हायपरराईट’ (HyperWrite) या AI स्टार्टअपचे सीईओ मॅट शुमर यांनी एका निबंधाद्वारे जगभरातील कॉर्पोरेट नोकशऱ्या करणाऱ्यांना गंभीर इशारा दिला आहे. ‘जर तुमचे काम कॉम्प्युटर स्क्रीनवर होत असेल, तर AI तुमची जागा घेण्यासाठी सज्ज झाले आहे’, असे त्यांनी म्हटले आहे.
शुमर यांनी आपल्या ‘समथिंग बिग इज हॅपनिंग’ या लेखात स्पष्ट केले की, डिजिटल, संरचित आणि पुनरावृत्ती होणारी कामे पूर्ण करण्याची क्षमता AI प्रणाली वेगाने आत्मसात करत आहेत. सध्याच्या AI च्या स्थितीची तुलना त्यांनी २०२० च्या सुरुवातीच्या काळाशी केली आहे, जेव्हा कोविड-१९ साथरोगाने जागतिक बाजारपेठ हलवून सोडली होती. समाजाला या बदलाच्या वेगाचा अंदाज येत नसल्याचे त्यांनी नमूद केले.
या क्षेत्रांवर होणार सर्वाधिक परिणाम
शुमर यांच्या मते, खालील ‘स्क्रीन-आधारित’ व्यवसायांवर AI चा मोठा प्रभाव पडेल:
विधी क्षेत्र (Legal): करारांचे वाचन, कायदेशीर संशोधन आणि मसुदा तयार करणे.
आर्थिक विश्लेषण (Finance): आर्थिक मॉडेल्स तयार करणे आणि डेटा विश्लेषण.
लेखन आणि आशय निर्मिती: पत्रकारिता, मार्केटिंग आणि तांत्रिक लेखन.
सॉफ्टवेअर इंजिनिअरिंग: कोडिंग आणि तांत्रिक प्रकल्प पूर्ण करणे.
वैद्यकीय विश्लेषण: लॅब रिपोर्ट्स तपासणे, स्कॅनिंग रिडिंग आणि निदानासाठी मदत करणे.
ग्राहक सेवा (Customer Service): गुंतागुंतीच्या समस्या सोडवणे.
५०% नोकऱ्या धोक्यात?
केवळ शुमरच नव्हे, तर ‘अँथ्रोपिक’चे (Anthropic) सीईओ डारियो अमोदेई यांनीही भाकीत केले आहे की, पुढील सर्वधारणपणे ५ वर्षांत प्रवेश स्तरावरील (Entry-level) ५०% पांढरपेशा नोकऱ्या AI मुळे संपुष्टात येतील.
नोकऱ्या वाचवण्यासाठी काय करावे?
या बदलाचा सामना करण्यासाठी शुमर यांनी काही महत्त्वाचे सल्ले दिले आहेत:
१. AI टूल्सचा वापर करा: केवळ प्रश्न विचारण्यासाठी नाही, तर प्रत्यक्ष कामासाठी प्रगत AI टूल्स वापरा.
२. दररोज सराव: दिवसातून किमान एक तास नवीन AI टूल्सचा प्रयोग करा. सहा महिने असे केल्यास तुम्ही इतरांपेक्षा अधिक सक्षम व्हाल.
३. आर्थिक स्थिरता: नोकरीवर येणाऱ्या संभाव्य संकटामुळे आर्थिक नियोजनावर भर द्या.
मॅट शुमर यांनी स्वतःचे उदाहरण देताना सांगितले की, ‘आता मला तांत्रिक कामासाठी कोणाची गरज भासत नाही. मला काय हवे आहे ते मी साध्या इंग्रजीत सांगतो आणि ते काम पूर्ण होऊन माझ्यासमोर येते’.
लेखाचा सारांश पुढे देत आहोत.
१. ही केवळ सुरुवात नाही, तर वेग प्रचंड वाढला आहे:
लेखक म्हणतात की, आपण सध्या अशा स्थितीत आहोत जिथे लोकांना वाटतेय की AI बद्दलची चर्चा अतिशयोक्ती आहे (Overblown). परंतु, जसा फेब्रुवारी २०२० मध्ये कोविडचा अंदाज कोणाला आला नव्हता, तसेच आता AI मुळे जग बदलणार आहे. २०२५ आणि २०२६ मध्ये AI च्या प्रगतीचा वेग इतका वाढला आहे की, दर काही महिन्यांनी येणारे नवीन मॉडेल्स (उदा. GPT-5.3 आणि Claude Opus 4.6) जुन्या मॉडेल्सना पूर्णपणे मागे टाकत आहेत.
२. ‘स्क्रीन’वर काम करणाऱ्यांच्या नोकऱ्या धोक्यात:
ज्यांचे काम कॉम्प्युटर स्क्रीनवर चालते (वाचन, लेखन, विश्लेषण, कोडिंग किंवा निर्णय घेणे), त्यांच्या कामाचे महत्त्वाचे भाग AI आधीच उत्तम प्रकारे करू लागले आहे. लेखकाने स्वतःचे उदाहरण दिले आहे की, आता त्यांना कोडिंग करण्यासाठी इंजिनिअर्सची गरज उरलेली नाही; ते फक्त साध्या भाषेत सूचना देतात आणि AI काही तासांत पूर्णपणे तयार, त्रुटीरहित ‘अॅप’ विकसित करून देते.
३. ‘इंटेलिजन्स एक्सप्लोजन’ (Intelligence Explosion):
AI आता स्वतःलाच अधिक प्रगत बनवण्यासाठी वापरले जात आहे. AI स्वतःमधील त्रुटी शोधतेय आणि स्वतःच्या पुढील आवृत्तीसाठी कोडिंग करतेय. यालाच ‘इंटेलिजन्स एक्सप्लोजन’ म्हणतात. तज्ज्ञांच्या मते, २०२६-२७ पर्यंत AI बहुतेक सर्व कामांमध्ये मानवापेक्षा अधिक बुद्धिमान असेल.
४. प्रभावित होणारी प्रमुख क्षेत्रे:
कायदेशीर (Legal): कनिष्ठ वकिलांची जागा AI घेऊ शकते.
आर्थिक (Finance): मॉडेल्स तयार करणे आणि डेटा विश्लेषण.
सॉफ्टवेअर इंजिनिअरिंग: मोठ्या प्रमाणात ऑटोमेशन.
वैद्यकीय आणि लेखन: निदान करणे आणि तांत्रिक अहवाल लिहिणे.
५. वास्तवाकडे दुर्लक्ष करणे धोकादायक:
अनेक लोक अजूनही २०२३-२४ मधील AI च्या मर्यादांचा (उदा. चुकीची माहिती देणे) विचार करून याकडे दुर्लक्ष करत आहेत. परंतु, सध्याच्या ‘पेड’ (Paid) आवृत्ती अत्यंत प्रगत आहेत. “AI माझ्या क्षेत्रातील बारकावे समजू शकत नाही” हा समज आता चुकीचा ठरत आहे, कारण AI मध्ये आता ‘निर्णयक्षमता’ आणि ‘चातुर्य’ (Judgment and Taste) दिसू लागले आहे.
६. बचावाचे आणि प्रगतीचे उपाय:
लवकर शिका: जो व्यक्ती आतापासून AI चा वापर करून आपले काम वेगाने करेल, तोच मार्केटमध्ये टिकेल.
गंभीरपणे वापर करा: दिवसातून किमान एक तास AI सोबत नवीन प्रयोग करा. त्याला अवघड समस्या सोडवायला द्या.
आर्थिक तयारी: संभाव्य बदलांच्या पार्श्वभूमीवर आर्थिक नियोजनात लवचिकता ठेवा.
मुलांना वेगळे शिक्षण द्या: केवळ पदव्यांऐवजी त्यांना AI सोबत काम करणे, सर्जनशीलता आणि नवनवीन गोष्टी शिकण्याची सवय (Adaptability) लावा.
निष्कर्ष:
AI आता केवळ एक साधन राहिलेले नाही, तर ते मानवी बुद्धिमत्तेला पर्याय ठरत आहे. हे संकट नसून एक मोठी संधीही आहे, जर आपण वेळीच जागे होऊन या नवीन जगाशी जुळवून घेतले तर.
AI is coming for screen based jobs warns hyperwrite ceo matt shumer
Keywords: ai job automation warning, matt shumer hyperwrite x post, ai impact on white collar jobs, future of work ai news, jobs vulnerable to artificial intelligence, white collar layoffs ai
