चीनचा संभाव्य हल्ला कसा परतावून लावता येऊ शकतो हे दाखवण्यासाठी तैवानच्या लष्कराने बुधवारी ‘शूट-अँड-स्कूट’ या मोबाईल लॉन्चर्सवरून चीनच्या दिशेने रॉकेट्स डागले.
अमेरिकेने दिलेल्या आणि ‘हायमार्स’ (HIMARS) म्हणून ओळखल्या जाणाऱ्या या सिस्टीमची चाचणी आधीही घेण्यात आली असली, तरी या ताज्या सरावात पहिल्यांदाच स्वायत्त तैवान बेटाला चीनपासून वेगळे करणाऱ्या अरुंद तैवान सामुद्रधुनीच्या पाण्यात ही रॉकेट्स डागण्यात आली.
‘शत्रूकडून सध्या असलेला धोका पाहता, देशाचे सर्वात मजबूत बळ म्हणून तैवानचे रक्षण करण्यासाठी आम्ही पूर्ण दृढनिश्चयाने हायमार्सचे प्रशिक्षण सुरूच ठेवू’, असे आर्मी सार्जंट वांग मिंग-हुई यांनी सांगितले.
लष्कराने स्पष्ट केले की, त्यांनी समुद्रात पडण्यापूर्वी किनारपट्टीपासून फार लांबपर्यंत जात नाहीत अशा कमी पल्ल्याच्या ट्रेनिंग रॉकेट्सचा वापर केला होता.
चीन तैवानला आपलाच एक बंडखोर प्रांत मानतो आणि भविष्यात कधीतरी तो आपल्या नियंत्रणाखाली आलाच पाहिजे असे म्हणतो. चीन जवळपास रोजच या बेटाजवळील आकाशात आणि समुद्रात आपले युद्धनौका आणि विमाने पाठवतो आणि गेल्या काही वर्षांत त्याने या परिसरात मोठे लष्करी सराव देखील केले आहेत. अमेरिका तैवानला एक स्वतंत्र देश म्हणून मान्यता देत नाही, परंतु बळाचा वापर करून तिथली परिस्थिती बदलण्यास त्याचा विरोध आहे आणि तैवानच्या संरक्षणासाठी शस्त्रास्त्रांचा पुरवठा करणारा अमेरिका हा मुख्य देश आहे.
हायमार्स (HIMARS), ज्याचा अर्थ हाय मोबिलिटी आर्टिलरी रॉकेट सिस्टीम असा आहे. ही सिस्टीम म्हणजे ट्रकवर बसवलेला रॉकेट्सचे यंत्र असते, जे एखाद्या छुप्या जागेवरून बाहेर आणून क्षेपणास्त्रे डागण्यासाठी वापरता येते आणि नंतर लगेचच त्याला ‘शूट-अँड-स्कूट’ तंत्राचा वापर करून नवीन ठिकाणी लपवले जाऊ शकते.
चीनच्या समोर असलेल्या तैवानच्या पश्चिम किनारपट्टीवर सुरू असलेल्या सरावाच्या दुसऱ्या दिवशी हे रॉकेट्स डागण्यात आले. १५५ मिमी हॉवित्झर तोफांचाही समावेश असलेल्या या सरावामध्ये, चीनच्या संभाव्य आक्रमणाला कसे प्रत्युत्तर द्यायचे याचे प्रात्यक्षिक करण्यात आले आणि जलद तैनाती तसेच अचूक मारा करण्याच्या क्षमतेची चाचणी घेण्यासाठी हे डिझाइन केले गेले होते.
हायमार्स हा या संपूर्ण सरावाचा मुख्य केंद्रबिंदू होता. आदेश मिळाल्यानंतर, हे वाहन वेगाने आपल्या जागेवर आले आणि अवघ्या तीन मिनिटांत मोठ्या प्रकाशझोतात रॉकेट्स डागून त्यांनी आपल्या ‘शूट-अँड-स्कूट’चे प्रदर्शन केले.
अमेरिकेने एका मोठ्या संरक्षण कराराचा भाग म्हणून तैवानला आणखी ८२ हायमार्स विकण्याची योजना डिसेंबरमध्ये जाहीर केली होती, परंतु गेल्या महिन्यात राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी बीजिंगमध्ये चीनचे नेते शी जिनपिंग यांची भेट घेतल्यानंतर हा पॅकेजचा निर्णय सध्या मागे ठेवण्यात आल्याचे दिसत आहे.
