आजच्या धावपळीच्या जीवनशैलीत आरोग्यदायी आहाराला अधिक महत्त्व दिले जात आहे. अशा वेळी नाचणी (रागी) हे एक सुपरफूड म्हणून लोकप्रिय ठरत आहे. कॅल्शियम, लोह, फायबर, प्रथिने, मॅग्नेशियम, फॉस्फरस, पोटॅशियम आणि अँटीऑक्सिडंट्सने समृद्ध असलेली नाचणी शरीराला दीर्घकाळ ऊर्जा देण्यास, पचन सुधारण्यास आणि हाडे मजबूत ठेवण्यास मदत करते. त्यामुळे सकाळच्या नाश्त्यात नाचणीचा समावेश करणे फायदेशीर ठरू शकते.
नाचणीचे पीठ, दही किंवा डोशाचे पीठ, पाणी आणि चवीनुसार मसाले मिसळून पीठ तयार करा. तव्यावर पातळ डोसा करून दोन्ही बाजूंनी भाजा. नारळाची चटणी किंवा सांबारसोबत खाल्ल्यास हा नाश्ता अधिक पौष्टिक ठरतो.
नाचणीच्या पिठात बारीक चिरलेला कांदा, टोमॅटो, हिरवी मिरची, कोथिंबीर आणि मसाले घालून मिश्रण तयार करा. तव्यावर थोड्या तेलात चिला भाजून घ्या. फायबर आणि प्रथिनांनी भरलेला हा झटपट नाश्ता पोट जास्त वेळ भरलेले ठेवतो.
नाचणीचे पीठ दूध किंवा पाण्यात मिसळून मंद आचेवर शिजवा. त्यात गूळ, वेलची आणि बदाम किंवा अक्रोड घालून चव वाढवा. हा हलका, पचायला सोपा आणि ऊर्जा देणारा नाश्ता आहे.
पारंपरिक इडलीच्या पिठात नाचणीचे पीठ मिसळून ते आंबवा. नंतर इडलीच्या साच्यात वाफवून घ्या. सांबार आणि चटणीसोबत हा नाश्ता चविष्ट तर आहेच, शिवाय फायबर आणि कॅल्शियमचाही उत्तम स्रोत आहे.
नाचणीचे पीठ हलके भाजून घ्या. मोहरी, कढीपत्ता, कांदा, गाजर, वाटाणे आणि इतर भाज्या परतून त्यात नाचणीचे पीठ व पाणी घालून उपमा तयार करा. हा नाश्ता जीवनसत्त्वे, खनिजे आणि फायबरने भरपूर असतो.
नाचणी आणखी पौष्टिक कशी बनवाल?
नाचणीसोबत दूध, दही, मोड आलेली कडधान्ये, शेंगदाणे, बदाम, अक्रोड, चिया सीड्स, जवस, भोपळ्याच्या बिया तसेच केळी, सफरचंद यांसारखी फळे आणि पालक, गाजर, वाटाणे, शिमला मिरची यांसारख्या भाज्यांचा समावेश केल्यास तिचे पौष्टिक मूल्य अधिक वाढते.
नाचणी खाताना या गोष्टी लक्षात ठेवा
नाचणीचे सेवन नेहमी प्रमाणात करा.
फायबरचे प्रमाण जास्त असल्याने दिवसभर पुरेसे पाणी प्या.
साखर आणि तुपाचा अतिरेक टाळा.
अधिक संतुलित आहारासाठी नाचणीसोबत प्रथिनयुक्त पदार्थ आणि भाज्यांचा समावेश करा.
किडनीचा आजार किंवा इतर गंभीर आरोग्य समस्या असल्यास नियमित सेवनापूर्वी डॉक्टर किंवा आहारतज्ज्ञांचा सल्ला घ्या.
