अमेरिका आणि चीनमधील संबंधांवर चर्चा करण्यासाठी अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प आणि चीनचे राष्ट्राध्यक्ष शी जिनपिंग यांची व्हाइट हाऊसमध्ये उच्चस्तरीय बैठक झाली. व्यापार, तैवान, कृत्रिम बुद्धिमत्ता आणि दोन्ही देशांमधील वाढती स्पर्धा या मुद्द्यांवर बैठकीत चर्चा झाली. यावेळी शी जिनपिंग यांनी अमेरिका आणि चीनने सहकार्याच्या नव्या संधी शोधून द्विपक्षीय संबंधांना नवी दिशा देण्याचे आवाहन केले.
अमेरिका आणि चीन हे जगातील दोन प्रमुख देश असून त्यांचे हितसंबंध मोठ्या प्रमाणात एकमेकांशी जोडलेले आहेत, असे शी यांनी सांगितले. दोन्ही देशांमधील स्पर्धा निरोगी आणि मर्यादित असावी, असे त्यांनी स्पष्ट केले. ही स्पर्धा जिंकणे किंवा हरणे अशा स्वरूपाची नसावी, तर दोन्ही देशांनी एकमेकांशी स्पर्धा करत पुढे जाण्याची भूमिका घ्यावी, असे शी म्हणाले. सत्तांतरामुळे संघर्ष निर्माण होण्याच्या ‘थ्युसीडाइड्स ट्रॅप’पासून दोन्ही देशांनी सावध राहावे, असेही त्यांनी नमूद केले.
तैवानचा मुद्दाही ट्रम्प आणि शी यांच्या चर्चेत महत्त्वाचा ठरला. चीनने तैवानच्या स्वातंत्र्याला सातत्याने विरोध केला आहे. चीनच्या सरकारी वृत्तसंस्थेच्या माहितीनुसार, शी यांनी अमेरिकेने तैवानच्या स्वातंत्र्याला विरोध करण्याची भूमिका कायम ठेवावी आणि या प्रश्नावर सावधपणे निर्णय घ्यावा, असे ट्रम्प यांना सांगितले. तैवानला अमेरिकेकडून होणाऱ्या शस्त्रविक्रीवरही चीनने यापूर्वी आक्षेप घेतला आहे.
दरम्यान, कृत्रिम बुद्धिमत्ता क्षेत्रातील सहकार्यावरही दोन्ही नेत्यांनी चर्चा केली. AI तंत्रज्ञानाचा विकास मानवाच्या नियंत्रणाखाली राहणे आणि त्याचा वापर लोकांच्या कल्याणासाठी होणे आवश्यक असल्याचे शी यांनी म्हटले. AI संबंधित घटनांबाबत अमेरिका आणि चीनमध्ये माहितीची देवाणघेवाण करण्यासाठी यंत्रणा उभारण्याचा प्रस्तावही चर्चेत असल्याचे वृत्त आहे.
अमेरिका आणि चीनमधील व्यापार तणाव कमी करण्याच्या दिशेनेही काही हालचाली झाल्या आहेत. दोन्ही देशांनी विद्यमान व्यापार तडजोड आणखी दोन महिन्यांनी वाढवण्यास सहमती दर्शवली आहे. ही तडजोड 10 नोव्हेंबरला संपणार होती. दरम्यान, ट्रम्प यांनी शी यांचे स्वागत करताना दोन्ही नेत्यांमध्ये 2016 पासून चांगले संबंध निर्माण झाल्याचे म्हटले. शी यांनीही अमेरिका-चीन संबंधांमध्ये सहकार्याचा नवा अध्याय सुरू करण्याचे आवाहन केले.
